Trang chủ / Bài học và kinh nghiệm
VIEN中文ES
Quản lý chất lượng

Quản lý chất lượng hàng hóa theo rủi ro 2026: điểm danh các Thông tư mới của từng Bộ

Luật 78/2025/QH15 và Nghị định 37/2026/NĐ-CP đưa hàng hóa vào 3 mức rủi ro thay cho mô hình Nhóm 1/Nhóm 2 cũ — tổng hợp nội dung nổi bật của các Thông tư danh mục rủi ro đã ban hành.

Cập nhật: 23/7/2026

Từ 1/7/2026, hàng loạt Bộ quản lý chuyên ngành đồng loạt ban hành Thông tư công bố danh mục sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro trung bình và rủi ro cao thuộc lĩnh vực mình quản lý — bước cụ thể hóa cho việc chuyển đổi toàn bộ hệ thống quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa tại Việt Nam sang quản lý theo rủi ro. Bài viết tổng hợp khách quan các văn bản đã xác minh được tính đến thời điểm bài viết, không bình luận hay đánh giá tác động chính sách.

Bối cảnh pháp lý: vì sao có làn sóng thông tư này

Ngày 18/6/2025, Quốc hội thông qua Luật số 78/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa (Luật số 05/2007/QH12), có hiệu lực từ 1/1/2026. Tiếp đó, Chính phủ ban hành Nghị định số 22/2026/NĐ-CP ngày 16/1/2026 (hướng dẫn Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật sửa đổi) và Nghị định số 37/2026/NĐ-CP ngày 23/1/2026 (hướng dẫn Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa sửa đổi). Hai Nghị định này giao cho từng Bộ, cơ quan ngang Bộ quản lý ngành, lĩnh vực trách nhiệm xây dựng và ban hành danh mục sản phẩm, hàng hóa rủi ro trung bình, rủi ro cao kèm mã HS và biện pháp quản lý tương ứng, có hiệu lực đồng loạt từ 1/7/2026.

Nguyên tắc chung: 3 mức độ rủi ro thay cho mô hình Nhóm 1/Nhóm 2

Trước đây, hệ thống pháp luật phân loại sản phẩm, hàng hóa theo hai nhóm: Nhóm 1 (sản phẩm, hàng hóa không có khả năng gây mất an toàn) và Nhóm 2 (sản phẩm, hàng hóa có khả năng gây mất an toàn). Luật 78/2025/QH15 thay thế cách phân loại này bằng 3 mức độ rủi ro: rủi ro thấp, rủi ro trung bình, rủi ro cao. Tiêu chí đánh giá rủi ro dựa trên mức độ tác động đến sức khỏe, môi trường, khả năng kiểm soát chuỗi cung ứng và cảnh báo từ các tổ chức quốc tế liên quan. Sản phẩm, hàng hóa rủi ro cao phải tự công bố tiêu chuẩn áp dụng và được chứng nhận phù hợp quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng bởi tổ chức chứng nhận được chỉ định; sản phẩm, hàng hóa rủi ro trung bình và rủi ro cao đều phải được quản lý theo danh mục gắn với yêu cầu quản lý chất lượng cụ thể.

Thông tư 36/2026/TT-BKHCN — Bộ Khoa học và Công nghệ

Ban hành ngày 30/6/2026, hiệu lực từ 1/7/2026. Phạm vi quản lý gồm các lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, an toàn bức xạ và công nghệ thông tin. Danh mục rủi ro cao quy định tại Phụ lục I, danh mục rủi ro trung bình tại Phụ lục II, kèm mã HS theo Danh mục hàng hóa xuất nhập khẩu Việt Nam và yêu cầu quản lý chất lượng tương ứng. Với hàng hóa rủi ro trung bình, kết quả thử nghiệm dùng làm căn cứ tự đánh giá hoặc chứng nhận hợp quy phải do tổ chức thử nghiệm được công nhận hoặc được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ định/thừa nhận thực hiện, phạm vi thử nghiệm phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng.

Thông tư 33/2026/TT-BCT — Bộ Công Thương

Ban hành ngày 30/6/2026, hiệu lực từ 1/7/2026, thay thế Thông tư 41/2023/TT-BCT. Danh mục rủi ro trung bình theo thông tư này gồm các nhóm hàng như: giấy vệ sinh, giấy tissue, hóa chất và sản phẩm có chứa hóa chất, vật liệu nổ công nghiệp, phụ kiện vật liệu nổ công nghiệp, máy móc thiết bị công nghiệp, tiền chất thuốc nổ. Thông tư áp dụng cho tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh sản phẩm, hàng hóa thuộc danh mục, cùng các cơ quan, đơn vị liên quan đến quản lý chất lượng nhóm hàng này.

Thông tư 27/2026/TT-BNNMT — Bộ Nông nghiệp và Môi trường

Ban hành để áp dụng từ đầu tháng 7/2026, quy định danh mục sản phẩm, hàng hóa rủi ro trung bình và rủi ro cao thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Nông nghiệp và Môi trường — bộ hình thành sau sáp nhập Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn với một phần chức năng của Bộ Tài nguyên và Môi trường. Đây là một trong các thông tư đánh dấu việc chính thức chuyển đổi phương thức quản lý chất lượng sang mô hình 3 mức rủi ro đối với lĩnh vực nông nghiệp và môi trường.

Thông tư 125/2026/TT-BCA — Bộ Công an

Ban hành ngày 30/6/2026, quy định danh mục và nguyên tắc quản lý sản phẩm, hàng hóa rủi ro trung bình, rủi ro cao thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Công an. Đối tượng áp dụng gồm các đơn vị thuộc Bộ Công an, công an tỉnh, thành phố, cùng tổ chức, cá nhân nhập khẩu, sản xuất, kinh doanh sản phẩm, hàng hóa thuộc danh mục này.

Thông tư 49/2026/TT-BXD — Bộ Xây dựng (lĩnh vực giao thông vận tải)

Ban hành danh mục sản phẩm, hàng hóa rủi ro trung bình, rủi ro cao thuộc lĩnh vực giao thông vận tải, nằm trong phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng sau khi hợp nhất với Bộ Giao thông vận tải theo cơ cấu tổ chức Chính phủ mới.

Lĩnh vực còn đang chờ ban hành: Bộ Y tế

Tính đến thời điểm bài viết, thông tư danh mục rủi ro trung bình, rủi ro cao đối với trang thiết bị y tế, mỹ phẩm và các sản phẩm thuộc phạm vi quản lý của Bộ Y tế vẫn đang trong giai đoạn xây dựng, dự thảo — bao gồm nội dung xác định mức độ rủi ro và biện pháp quản lý riêng cho thiết bị y tế. Doanh nghiệp trong lĩnh vực này cần tiếp tục theo dõi tiến độ ban hành chính thức thay vì áp dụng ngay theo các thông tư đã ban hành của các Bộ khác.

Điểm chung giữa các Thông tư

  • Đều căn cứ Luật 78/2025/QH15, Nghị định 37/2026/NĐ-CP và Nghị định 22/2026/NĐ-CP.
  • Đều có hiệu lực từ 1/7/2026 (riêng thông tư của Bộ Nông nghiệp và Môi trường áp dụng từ đầu tháng 7/2026).
  • Đều cấu trúc thành 2 nhóm danh mục: rủi ro cao và rủi ro trung bình, mỗi danh mục kèm mã HS và yêu cầu quản lý chất lượng tương ứng theo lĩnh vực.
  • Đối tượng áp dụng đều gồm hai nhóm: tổ chức/cá nhân sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh sản phẩm, hàng hóa thuộc danh mục; và cơ quan, đơn vị thực hiện quản lý chất lượng đối với nhóm hàng đó.

Doanh nghiệp cần tra cứu gì

  • Xác định mặt hàng của doanh nghiệp thuộc phạm vi quản lý của Bộ nào (Khoa học và Công nghệ, Công Thương, Nông nghiệp và Môi trường, Công an, hay Xây dựng/giao thông vận tải), vì mỗi Bộ có danh mục và Thông tư riêng.
  • Đối chiếu mã HS của hàng hóa với Phụ lục danh mục rủi ro trung bình/rủi ro cao trong Thông tư tương ứng để xác định mức rủi ro và yêu cầu quản lý chất lượng áp dụng.
  • Với hàng hóa rủi ro trung bình, trung bình xác nhận tổ chức thử nghiệm/chứng nhận sử dụng có nằm trong danh sách được công nhận hoặc được Bộ quản lý chuyên ngành chỉ định hay không.
  • Với mặt hàng thuộc lĩnh vực Bộ Y tế quản lý, tiếp tục áp dụng quy định hiện hành trong lúc chờ thông tư chính thức, đồng thời theo dõi tiến độ ban hành.

Câu hỏi thường gặp

Mô hình quản lý theo 3 mức rủi ro có thay thế hoàn toàn mô hình Nhóm 1/Nhóm 2 không?

Có — theo Luật 78/2025/QH15 và Nghị định 37/2026/NĐ-CP, cách phân loại sản phẩm, hàng hóa theo Nhóm 1/Nhóm 2 trước đây được thay bằng 3 mức độ rủi ro: thấp, trung bình, cao.

Vì sao mỗi Bộ ban hành một Thông tư riêng thay vì một văn bản chung?

Vì Nghị định 37/2026/NĐ-CP giao trách nhiệm xây dựng danh mục rủi ro cho từng Bộ, cơ quan ngang Bộ quản lý ngành, lĩnh vực cụ thể — mỗi Bộ chịu trách nhiệm về danh mục và biện pháp quản lý chất lượng thuộc phạm vi quản lý của mình.

Nếu lĩnh vực của doanh nghiệp chưa có Thông tư ban hành (như trang thiết bị y tế) thì áp dụng quy định nào?

Dựa trên thông tin đã công bố, thông tư của Bộ Y tế cho lĩnh vực này vẫn đang trong giai đoạn dự thảo — doanh nghiệp nên tiếp tục theo dõi tiến độ ban hành chính thức và các hướng dẫn chuyển tiếp (nếu có) từ cơ quan quản lý.

Nguồn tham khảo
  1. Luật số 78/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa số 05/2007/QH12, hiệu lực từ 1/1/2026
  2. Nghị định số 37/2026/NĐ-CP ngày 23/1/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa
  3. Nghị định số 22/2026/NĐ-CP ngày 16/1/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật
  4. Thông tư số 36/2026/TT-BKHCN ngày 30/6/2026 của Bộ Khoa học và Công nghệ
  5. Thông tư số 33/2026/TT-BCT ngày 30/6/2026 của Bộ Công Thương (thay thế Thông tư 41/2023/TT-BCT)
  6. Thông tư số 27/2026/TT-BNNMT của Bộ Nông nghiệp và Môi trường
  7. Thông tư số 125/2026/TT-BCA ngày 30/6/2026 của Bộ Công an
  8. Thông tư số 49/2026/TT-BXD của Bộ Xây dựng

Cần hỗ trợ vận chuyển?

Air Sea Worldwide (Vietnam) Co., Ltd

Ocean freight · Air freight · Logistics FCL/LCL Việt Nam – Nam Mỹ (Brazil, Argentina, Chile, Peru, Colombia)

Mobile: +84 968 064 737 · Email: tin.ho@asw-hochiminhcity.com.vn

← Xem tất cả Bài học và kinh nghiệm